على اكبر نفيسى ( ناظم الأطبا )
902
فرهنگ نفيسى ( فارسى )
تعاوى ( ta vi ) م . ع . تعاووا عليه : گرد آمدند بر وى و كذلك تعاوت الكلاب : گرد آمدند سگان . تعاويذ ( ta viz ) ع . ج . تعويذ . تعاهد ( ta hod ) م . ع . تيمار داشتن و نگاهداشت امور نمودن . و عهد نو بستن . تعاهد ( ta hod ) ا . پ . - مأخوذ از تازى - معاهده و تعهد . تعاهدات ( ta hod t ) ا . پ . - مأخوذ از تازى - اتفاق طرفين و معاهدات . تعاير ( ta yor ) م . ع . يكديگر را عيب كردن . تعايش ( ta yoc ) م . ع . با هم ديگر زيست كردن . تعايى ( ta yi ) م . ع . تعايى بالامر : در ماند در كار و عاجز گشت و نيكو و استوار نتوانست كرد . و تعايى عليه الامر : دشوار شد به روى كار . تعب ( taab ) م . ع . تعب تعبا ( از باب سمع ) : مانده گرديد . تعب ( taab ) ا . ع . ماندگى و مشقت . تعب ( taab ) ا . پ . - مأخوذ از تازى - رنج و محنت و زحمت و سختى و ماندگى . و تعب دادن : آزردن و مانده كردن و خسته نمودن . تعب ( taeb ) ص . ع . مانده . تعبان ( ta'b n ) ص . ع . مانده و خسته . تعبب ( taabbob ) م . ع . تعبب النبيذ : ستيهيد در خوردن نبيذ . تعبد ( taabbod ) م . ع . پرستش كردن خداى را . و تعبد البعير : سركشى نمود شتر . و تعبد البعير : راند شتر را چندانكه عاجز و مانده گرديد . و تعبد فلانا : بندهء خود ساخت فلان را . و تعبد فلان اى تكلف فى العبادة . تعبد ( taabbod ) ا . پ . - مأخوذ از تازى - قبول بندگى و فرمانبردارى و پرستش و عبادت . تعبدا ( taabbodan ) م ف . پ . - مأخوذ از تازى - از روى تعبد و بندگى و بطور بندگى و اجبار نه بطور آزادى و خواهش . تعبس ( taabbos ) م . ع . ناخوش و ترش روى گرديدن . تعبشم ( taabcom ) م . ع . عبشمى يعنى از طايفهء عبد شمس شدن . تعبعب ( taab'ob ) م . ع . هلاك كردن كسى را . تعبقس ( taabqos ) م . ع . عبقسى يعنى از طايفهء عبد القيس شدن و ادعاى خويشى و قرابت كردن . تعبى ( taabbiy ) م . ع . آراستن و آماده كردن لشكر و سامان آن را . تعبئة ( ta'beat ) م . ع . آماده نمودن و ساخته كردن سامان لشكر را . تعبية ( ta'beyat ) م . ع . آراستن و آماده كردن لشكر و سامان آن را . تعبيد ( ta'bid ) م . ع . رميدن و گريختن و به بندگى گرفتن . و رام كردن . و خوار داشتن . و گرامى داشتن - از اضداد است . و ما عبدان فعل : ديرى نكرد در كار . تعبير ( ta'bir ) م . ع . سخن از كسى و يا از دل خود گفتن يق عبر عنه . و بيك بار سنجيدن درم بعد از آنكه بتفاريق سنجيده باشد . و پيمودن گندم و مانند آن . و عبر الرؤياء : بيان كرد خواب را و آگاه كرد از انجام كار . و عبر بالماء : درگذشت از آب و در گذرانيد . و عبر عما فى نفسه : بيان كرد آنچه در دلش بود . و عبر عنه غيره : استفسار نمود غيرى پس بيان كرد از او . و عبر به : نمود او را گرمى چشم . و عبر به الامر : دشوار شد كار بر وى . و عبر الكتاب : بانديشه خواند نامه را بىآواز . و عبرت به : هلاك گردانيدم او را . تعبير ( t bir ) ا . پ . - مأخوذ از تازى - تفسير و تأويل و بيان و توصيف . و گزاره و گزارش و گزارشن . و تعبير خواب بيان كردن خواب و آگاه نمودن انجام كار را . و تعبير كردن : بيان كردن بعبارت ديگر كه واضحتر باشد . تعبير گو ( ta'bir - gov ) ا . پ . معبر و آنكه تعبير خواب بيان مىكند . و گزارشگر و گزارش كن . تعبير نامه ( ta'bir - n me ) ا . پ . كتابى كه در آن تعبير خوابها را نوشتهاند . و گزارش نامه و گزار نامه . تعبيس ( ta'bis ) م . ع . ترشروئى كردن ( شدد للمبالغة ) . تعبيق ( ta'biq ) م . ع . گلو بريدن و ذبح كردن . تعبيل ( ta'bil ) م . ع . فرو افگندن برگ درخت را . تعبيئ ( ta'bi ' ) م . ع . آماده و ساخته كردن سامان لشكر را . تعبيه ( ta'bie ) ا . پ . - مأخوذ از تازى - آمادگى و آرايش . و مقرر و نصب و محكم . و تعبيه ساختن : مرتب و منظم كردن و قرار دادن . و تعبيه شدن : واقع شدن و قرار گرفتن . و تعبيه شكستن : نامرتب كردن و تغيير دادن . و تعبيه كردن : آماده كردن و آراستن و مقرر نمودن و نصب كردن و محكم نمودن . تعة ( ta'at ) م . ع . تع تعا و تعة . مر . تع ( ta ' ) . تعتاب ( ta't b ) م . ع . يك پاى را برداشته جهان جهان رفتن آدمى .